تجلی اعظم

تجلی اعظم

تجلی اعظم

تجلی اعظم نام دیگر احدیت ذاتی است چون آن مرتبه همانند یک تعین عظیم در مراتب مادون خودش متجلی می شود و طبق همین روال هر مرتبه بالایی از وجود نسبت به مرتبه پایینی اش تجلی اعظم است.

تمام تجلیات در سایر مراتب وجودی سایه تجلی اعظم در مرتبه احدیت ذاتی می باشد و قبل از احدیت ذاتی ، هویت غیبیه وجود می باشد که هیچ تجلی و ظهوری ندارد.

امام خمینی(رضوان الله علیه)در این مصباح غیر از عنوان های “حجاب نورانی” و “خلیفه هویت غیبیه” نام دیگری را هم برای “احدیت ذاتی” ذکر می کنند که ” تجلی اعظم ” است و توضیح می دهند که تجلی اعظم دو چهره دارد.

ایشان پیرو مباحث مصباح های قبل اشاره می کنند که تجلی اعظم و حجاب نورانی اکبری که بین هویت غیبیه وجود و اسم”الله”قرار دارد دارای دو چهره است.یک چهره او به سمت هویت غیبیه است که از آنجا فیض وجودی را گرفته و چهره دیگر او به سمت اسم “الله” است که فیض گرفته شده را در آن متجلی می کند.

آن چهره از این تجلی اعظم که رو به هویت غیبیه وجود است هیچ گاه خود را نشان نمی دهد و چهره ای از آن که به سمت اسم”الله”است،خود را در اسم “الله”و سایر اسمای حسنای وجود که همگی زیر مجموعه اسم”الله”می باشند، نشان می دهد.

البته این قاعده در تمام مراتب وجودی جریان دارد یعنی هر مرتبه وجودی فیض را از مرتبه بالاتر از خودش گرفته و واسطه رساندن آن فیض به مرتبه پایین تر از خوش می شود. فیض وجودی حق تعالی بر اساس حکمت خداوند همیشه از مراتب بالایی هستی در مراتب پایینی متجلی می شود. پس نتیجه می گیریم که هر مرتبه بالایی از وجود نسبت به مراتب پایین تر از خودش در حکم ” تجلی اعظم ” است چون در مراتب پایین از خودش متجلی می شود.

حال این نکته را می گوییم که بالاترین ” تجلی اعظم ” در وجود لایتناهی همان احدیت ذاتی می باشد که خلیفه هویت غیبیه است اما باید توجه داشت که هرچند هویت غیبیه از تمام مراتب وجودی بالاتر است ولی هرگز بر هویت غیبیه نام ” تجلی اعظم ” اطلاق نمی شود چون هویت غیبیه همان حقیقت وجود است و تجلی چیزی نمی باشد پس اولین ” تجلی اعظم ” همان احدیت ذاتی است که جانشین و خلیفه هویت غیبیه می باشد.

البته تمام این مطالب درباره فیض خداوند می باشد که ظهور اوست وگرنه خودِ وجود لایتناهی در همه مراتب هستی حاضر است و انتقال و جریان یافتن و تجلی کردن برای آن حقیقت مقدس فرض ندارد چون یک وجود صرف و بسیط است و هیچ شکنی در آن متجلی نشده است. حال اگر در مراتبی که تحت اشراف هویت غیبیه یا همان حقیقت وجود است داخل شویم ابتدا به یک ” تجلی اعظم ” بر می خوریم که همان احدیت ذاتی است و نسبت به تمام مراتب پایین تر از خودش در حکم تجلی اعظم است اما پس از احدیت ذاتی، تعینی به اسم “الله” ظهور می کند که نسبت به اسمای حسنای جزئی که در بردارد در حکم تجلی اعظم است سپس صورت های علمی مخلوقات متجلی می شوند و پس از آن هم صورت خارجی مخلوقات ظهور می کند که البته همین عالم خارجی هم به مراتب مختلفی مثل جبروت و ملکوت و ناسوت دسته بندی می شود.

در تمام این مراتب وجودی که ذکر شد همیشه مرتبه بالایی در حکم تجلی اعظم نسبت به مراتب پایین تر از خود است چون در تمام آنها متجلی می شود، همچنین همیشه هر تجلی اعظم دو چهره دارد که یک روی آن فیض را از مرتبه بالاتر از خودش گرفته و روی دیگر آن، فیض را به مرتبه پایین تر از خود می رساند.

نکته آخر هم اینکه تمام این مراتبی را که درباره وجود لایتناهی بیان کردیم مربوط به فیض وجود است و به دلیل ظهوری است که آن وجود نسبت به ما مخلوقات محدود نمایان می کند وگرنه خودِ وجود در هویت غیبیه اش یک حقیقت صرف و بحت و بسیط است که هیچ شکنی ندارد و هیچ تعینی نمی پذیرد.

تمام این مطالبی را که تا اینجا بیان کردیم و نیز بعد از این بیان خواهیم کرد از دقیق ترین و لطیف ترین نکات جهان بینی اسلامی است که امام خوبی ها روح الله خمینی(قدس سره) آنها را در کتاب “مصباح الهدایه الی الخلافه و الولایه” بیان کرده اند و اگر کسی بتواند با همین نگرش علمی که دقیقا بر مبنای حقیقت خارجی استوار گشته است به عالم خلقت نظر کند و زندگی خود را بر مبنای آن تنظیم کند به تعبیر قرآن کریم دارای حیات طیبه می شود و این یعنی زندگی حقیقی او از همان زمانی آغاز می گردد که این نگرش عمیق عرفانی در جان او نهادینه شده باشد.

عرفای بزرگ اسلامی مثل محیی الدین بن عربی(ره) و صدر الدین قونوی(رضوان الله علیه) و امام خمینی(قدس سره) در تمام حالات و شئونات زندگی خودشان بر مبنای همین نگرش عرفانی رفتار می کردند که ما این نگرش را در سایت وحدت وجود منطبق بر آیات قرآن و روایات اهل بیت(ع) شرح می دهیم.

هر مسلمان و بلکه هر انسان حق جویی ابتدا باید نگرش صحیحی نسبت به مراتب وجودی بدست آورد چون وجود لایتناهی یک حقیقت بسیط است و مراتبی که در قلمرو آن ظهور می کند از احدیت ذاتی به عنوان بزرگترین تجلی اعظم گرفته تا مراتب پایین تر همه مندک و فانی در هویت غیبیه وجود می باشند و ما به عنوان یک شکن و مخلوق که درون برخی از مراتب وجودی ظهور کرده ایم ابتدا باید نگرش خود را منطبق بر حقیقت خارجی بگردانیم و سپس بر اساس آن زندگی کنیم.

بخوانید ::   - نص اول
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (1 votes, average: 1٫00 out of 5)
Loading...

درباره نویسنده

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *