– مطلع یازدهم

اولین خصوصیت عقل اول این است که خلیفه خداست.یعنی جانشین اسم الله است به بیان دیگر اسم الله اگر بخواهد کاری را در عالم خارجی انجام دهد با تجلی در حقیقت عقل اول آن را انجام میدهد.
دومین خصوصیت آن این است که نبوت تکوینی را انجام میدهد یعنی فیض را از اسمای حسنا گرفته و آن را به مخلوقات عالم می رساند.
سومین ویژگی آن ولایت او بر تمام مخلوقات است چراکه همه کائنات در قلمرو وجودی او خلق می‌شوند و او می‌تواند در تمام آنها دخل و تصرف کنند.درست همانطور که انسان میتواند در بدن خود دست و تصرف کنند.البته این مثال برای نزدیک شدن مطلب به ذهن است و گرنه ولایت عقل اول به مراتب بیش از ولایت انسانها بر بدن خود است.چرا که تصرف ما در بدن خودمان یک سایه و رشحه از از تصرف عقل اول در کائنات است که در کالبد ما متجلی گشته است.
حق تعالی به وسیله ی عقل اول در عالم آفرینش ظهور می‌کنند و به وسیله همان عقل اول هم پوشیده و پنهان می گردد.در تفسیر عیاشی ذیل آیه ۷۴ سوره زمر از قول پیامبر(ص)درباره امام علی(ع)میخوانیم:

لایحجبه من الله حجاب و لایستره من الله ستر بل هو الحجاب و الستر
هیچ پوششی او را از خداوند نمی پوشاند و هیچ پرده ای او را از خداوند مستور نمی کند بلکه خود او حجاب و پرده است.

پس خداوند با حقیقت علی بن ابیطالب که همان عقل اول است ظاهر می شود و با خود او هم پوشیده می‌شود یعنی مخلوقات در اوج معراج خودشان خداوند را در آینه عقل اول می بینند و عقل اول همان حجابی است که قبل از آن دیگر مخلوقی نیست بلکه عالم اسمای حسنی است.اما در میان مخلوقات هیچ چیزی نمی‌تواند از حقیقت عقل اول پنهان شود روی همین حساب امام علی علیه السلام می فرمودند:

سلونی قبل ان تفقدونی
از من بپرسید پیش از آنکه مرا از دست بدهید.

نگرش بالا بر این اساس بود که عقل اول را اصل قرار دادیم و نتیجه گرفتیم که خداوند به وسیله آن ظهور می‌کنند و به وسیله همان هم پنهان می شود، اما از آنجایی که همه مخلوقات مندک در وجود لایتناهی هستند می‌توان با نگرش دقیق تر گفت که خود عقل اول هم به طفیلی خداوند ظهور می کند.پس ظهور و بطونی را که در مخلوقات می بینیم در واقع برای خداوند است.و این به خاطر آن است که مخلوقات فانی در حق تعالی هستند و نسبت به حقیقت وجود لایتناهی همه اعتباری می شوند.
منظور عرفا از این که میگویند عالم خیال در خیال است همین است نه اینکه بخواهند آنرا صرفا خیال ذهنی بدانند.

بخوانید ::   - دقیقه
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (No Ratings Yet)
Loading...

درباره نویسنده

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *